• Lendtech

BNPL będzie nadzorowany przez FCA


Fintechy oferujące płatności odroczone (BNPL) będą nadzorowane przez Financial Conduct Authority. Regulacja rynku jest pilna, ale cały proces zajmie prawdopodobnie ok. 12 miesięcy. Jedną z kluczowych zmian będzie obowiązek zbadania zdolności kredytowej przed udostępnieniem odroczonej płatności.

O regulacji BNPL w Wielkiej Brytanii mówi się od co najmniej roku. Eksperci zwracają uwagę, że wielka popularność płatności odroczonych ma swoje niewątpliwe pozytywne skutki, ale też stwarza szereg zagrożeń – szczególnie, gdy rośnie w niekontrolowany sposób. Obecnie rynek BNPL w samej Wielkiej Brytanii wart jest ponad 3,7 mld USD, a z samej odroczonej płatności korzysta 5 mln Brytyjczyków.


Aż 25% użytkowników BNPL to osoby w wieku do 24 lat, a 50% znajduje się w przedziale od 25-36 lat. Co interesujące, 75% klientów BNPL stanowią kobiety, a 90% transakcji odroczonych skupia się na rynku odzieżowym i obuwniczym.


Wielka Brytania to największy rynek, ale BNPL odnotowują trend wzrostowy w całej Europie – od Portugalii aż po Polskę. Szczególnie mocno na popularności BNPL zyskało w czasie pandemii, co niejako skorelowane jest ze wzrostami w e-commerce, ale też odchodzeniem konsumentów od kart kredytowych.


Woolard Review


Wczoraj Sky News dotarł do informacji, że we wtorek Christopher Woolard, były szef FCA (brytyjskiego organu nadzoru finansowego), obecnie odpowiedzialny za nadzór nad rynkiem kredytowym, opublikuje raport dotyczący m.in. propozycji regulacji rynku BNPL. Raport zatytułowany „Woolard Review – A review of change and innovation in the unsecured credit market” faktycznie został już opublikowany na stronie FCA. To obszerne opracowanie liczące 67 stron, zawiera listę rekomendacji, które powinny być rozważone w toku regulacji rynku consumer finance w Wielkiej Brytanii.


Z raportu płynie wniosek, że produkty BNPL powinny być uregulowane najszybciej jak to możliwe, ale opracowanie dotyczy także rynku Employer Salary advance Schemes (ESAS), czyli tzw. zaliczek pracowniczych. Większość klientów korzystających z BNPL w Wielkiej Brytanii jest przekonana, że korzystając z odroczonej płatności jest „chroniona”. Faktycznie jednak, nie mogą oni np. zgłaszać reklamacji do brytyjskiego odpowiednika Rzecznika Finansowego (w Polsce, gdzie BNPL działa na podstawie ustawy o kredycie konsumenckim, klienci takich problemów nie mają).


Trzeba popracować nad reklamą i badaniem zdolności kredytowej


Kolejna kwestia to zasady reklamy. Woolard w raporcie zwraca uwagę, że reklama BNPL nie powinna prezentować tylko korzyści płynących z usługi. Jako produkt finansowy winna też wskazywać na ewentualne koszty w przypadku braku spłaty i szereg innych informacji ułatwiających podjęcie świadomej, a nie impulsywnej decyzji.


Woolard potwierdza tezę, że spory odsetek klientów BNPL nie ma świadomości, że korzysta z usługi finansowej, która może mieć negatywny wpływ na ich zdolność kredytową. Cześć klientów ma problem z zaplanowaniem swojego budżetu domowego, co w konsekwencji może skończyć się przekroczeniem debetu na rachunku. Z danych jednego z większych banków w UK wynika, że na 677 tys. klientów, którzy w listopadzie 2020 roku dokonali spłaty na rzecz dostawców BNPL, aż 10% z nich niestety przekroczyło debet.


Jednakże należy przy tym brać poprawkę na to, że wpływ na tę sytuację ma również pandemia, której skutkiem jest utrata stałego źródła dochodów przez spory odsetek gospodarstw domowych w Wielkiej Brytanii. Przeciętna kwota odroczonej płatności mieści się w przedziale od 65 GBP do 75 GBP. Aczkolwiek wielu klientów, którzy przekroczą limit np. w Klarnie, poszukuje innego dostawcy BNPL, który sfinansuje wybrane zakupy. I dlatego właśnie FCA chciałoby wprowadzić obowiązek lepszego sprawdzania zdolności kredytowej.


Presja polityczna i medialna na FCA, by uregulować BNPL


Regulacja była nieuchronna i chyba każdy profesjonalny dostawca BNPL w Wielkiej Brytanii zdawał sobie sprawę, że prędzej czy później trafi pod nadzór. Jakie kolejne kroki? FCA wspólnie z brytyjskim ministerstwem finansów opracuje optymalne ramy regulacyjne, które w niedalekiej przyszłości ujrzą światło dzienne. Naturalnie propozycje mają być konsultowane z przedstawicielami rynku.


FCA i brytyjskie ministerstwo finansów w ostatnich miesiącach znajdowało się pod dużą presją polityczną, by jak najszybciej wprowadzić odpowiednie regulacje. Raport FCA zapowiedziany był już na jesieni 2020 roku. Jego publikacja i zapowiedź rychłych działań wg określonej ścieżki i harmonogramu ma także na celu uspokojenie sytuacji.


/Fundacja Lendtech

EF Connect Talks PIONOWE.gif